Siła pytań

Podobno człowiek myśli pytaniami i odpowiedziami na te pytania. Nieustannie prowadzimy ze sobą wewnętrzny dialog. Zadajemy sobie pytania i odpowiadamy na nie (często nieświadomie). Jeżeli nasze myśli są uzależnione od pytań jakie sobie zadajemy, to warto, aby te pytania były budujące i motywujące, a nie niszczące. W tym artykule będzie właśnie na ten temat. Zmieniając pytania jakie sobie zadajemy, zmieniamy nasz sposób myślenia i naszą rzeczywistość.  To siła pytań, jakie sobie zadajemy ma na nas największy wpływ. Zanim zaczniesz czytać dalej odpowiedz sobie na proste pytanie:

Jakie pytania zadajesz sobie, innym i światu?

Gdy w naszym życiu wydarza się coś nieoczekiwanego, to możemy przyjąć dwie różne postawy. Pierwszą możemy nazwać „postawą wyrokującego”, albo krytykanta. Zadajemy sobie wówczas takie i podobne pytania: „co jest nie tak?, „kto jest winien?”, „dlaczego ja?”, „dlaczego to właśnie mnie spotkało?”. Jak myślisz jakie odpowiedzi przychodzą nam do głowy na tak sformułowane pytania? „Bo jestem do niczego, bo oni są tępi, bo nikt mnie nie rozumie, bo ja zawsze mam pecha, bo nikt mnie nie lubi, bo tak jest zawsze, bo taki jest świat ….” Brzmi znajomo? Pewnie zdajesz sobie sprawę, że po takiej serii nasze samopoczucie jest paskudne. Może najwyższy czas się zatrzymać i zmienić rodzaj zadawanych sobie pytań? A wtedy i odpowiedzi będą inne.

Można przyjąć zupełnie inną postawę, nazwijmy ją postawą „proaktywną” albo „uczącego się”. Tutaj nasze pytania są zupełnie inne: „Jakie są fakty?”, „co jest w tym dobrego?”, „co mogę teraz zrobić?”, „Jak mogę to wykorzystać?”, „Co najlepiej teraz zrobić?”… Po takiej serii pytań może pojawić się nadzieja na zmianę, ciekawość czy też ekscytacja. Odpowiedzi na takie pytania z pewnością różnią się od tych powyższych. Gdy zadajemy sobie odpowiednie pytania to uwalniamy swoją kreatywność, ciekawość i chęci do działania.

Niestety obie postawy są w naszej naturze. Na szczęście istnieje sposób na przejście z postawy krytykanta na postawę proaktywną. Trzeba jedynie zdać sobie sprawę, którą postawę obecnie przyjmujemy. Za każdym razem możemy wybierać czy chcemy być wyrokującymi czy uczącymi się.

Krytykant (wyrokujący) – Widzi wszystko w czarnych barwach, wszędzie doszukuje się winy i problemów.

Proaktywny (uczący się) – To człowiek otwarty na poszukiwanie rozwiązań, chce dokonywać zmian  i szuka możliwości. Zamiast pytać: „Czyja to wina?”, pyta: „Co mogę z tym zrobić?”

Jak zmienić myślenie?

Aby zejść z drogi wyrokującego i wejść na drogę uczącego się można posłużyć się pewnym schematem.

1. Orientacja. Najpierw trzeba sobie zdać sprawę, gdzie się znajdujemy, uświadomić sobie naszą obecną postawę. Dobre może okazać się pytanie: Czy jestem na pozycji krytykanta?

2. Stop. Zatrzymaj się na moment i zastanów: Czy powinienem cofnąć się o krok i spojrzeć na sytuację bardziej obiektywnie?

3. Ciekawość.  Na tym etapie uświadamiamy sobie: Jakie są fakty? Co się dzieje?

4.  Wybór. Teraz dokonujemy wyboru. Warto sobie zadać pytanie: Jaki mam wybór?

Pozwól, że poniżej zamieszczę przykładową listę pytań „zmieniających”. Lista ta jest oczywiście otwarta i warto dodać własne pytania, którymi się posługujemy. Pytania te mają za zadanie przestawić nasze myślienie z krytykującego, wyrokującego, na proaktywnego i uczącego się.

  • Czy jestem na pozycji wyrokującego?
  • Gdzie wolałbym być?
  • Jak mogę się tam dostać?
  • Jakie są fakty?
  • Jak inaczej mogę myśleć o tej sytuacji?
  • Jakie założenia przyjmuję?
  • Czy to właśnie chcę czuć? (robić?)
  • Czego nie dostrzegam lub unikam?
  • Co zabawnego mogę zobaczyć w tej sytuacji?
  • Jaki mam w tej chwili wybór?
  • Co ten drugi człowiek myśli, czuje, czego potrzebuje i chce?
  • Jak mogę być bardziej obiektywny i uczciwy?

Warto też obserwować pytania jakie sobie zadajemy i jeżeli są one niewłaściwe, to od razu zamienić je na odpowiednie. Poniżej podaję przykładowe pytania negatywne i obok te, którymi warto je zamienić:

  • Co jest nie tak? – Co działa?
  • Kto jest winien? – Za co jestem odpowiedzialny?
  • Jak mogę udowodnić, że mam rację? – Jakie są fakty?
  • Jak mogę chronić swój teren? – Jaki jest ogólny obraz sytuacji?
  • Jak mogę zyskać kontrolę? – Jaki mam wybór?
  • Jak mogłem przegrać? – Co jest w tym użytecznego?
  • Jak mogła mi się stać krzywda? – Czego mogę się nauczyć?
  • Po co się przejmować? – Co jest możliwe?
  • Dlaczego ten ktoś jest taki irytujący? – Co ten ktoś myśli, czuje, czego potrzebuje i chce?

Pozwól, że podam Ci również listę dwunastu pytań, które mogą przyczynić się do zmiany naszego myślenia na dobre. Warto te pytania czytać przez jakiś czas, aby wryły się do naszej świadomości. Niektóre z tych pytań już zamieściłem wcześniej. Podaję je osobno, aby ułatwić Ci posługiwanie się nimi.

  1. Czego chcę?
  2. Jaki mam wybór?
  3. Jakie przyjmuję założenia?
  4. Za co jestem odpowiedzialny?
  5. Jak inaczej mogę o tym myśleć?
  6. Co ten drugi człowiek myśli, czuje, czego chce i potrzebuje?
  7. Czego nie dostrzegam lub unikam?
  8. Czego mogę się nauczyć (od tej osoby, sytuacji, błędu, niepowodzenia?)
  9. Jakie pytania powinienem zadawać (sobie i innym)?
  10. Jakie kroki będzie najrozsądniej podjąć?
  11. Jak mogę to zmienić w sytuację wygrana-wygrana?
  12. Co jest możliwe?

Zamiast afirmacji

Teraz z nieco innej beczki. Często słyszymy, że sposób naszego myślenia można zmienić poprzez afirmacje. Afirmacja to pozytywne zdanie, które często powtarzane przedostaje się do naszej podświadomości i odpowiednio nas nastawia. Nie mam nic przeciwko takim afirmacjom. Uważam jednak, że odpowiednio sformułowane pytania, które już same w sobie posiadają afirmujące treści, które posiadają pozytywną „presupozycję”, mogą być o wiele skuteczniejsze i nie będą napotykać na „filtry świadomości”, które blokują afirmacje (często właśnie przez te filtry afirmacje nie działają).

Pozwólcie, że podam kilka przykładów afirmacji i pytań, którymi możemy je zastąpić:

Afirmacja: Jestem pewny siebie – Pytanie zastępujące: Co sprawia, że jestem pewny siebie?, Dlaczego jestem pewny siebie? Jak to robię, że jestem pewny siebie?…

Afirmacja: Lubię siebie (kocham siebie) – Pytanie zastępujące: Za co lubię siebie?, Co sprawia, że kocham siebie? Za co mógłbym siebie lubić?…

Afirmacja: Jestem człowiekiem sukcesu – pytanie zastępujące: Co sprawia, że jestem człowiekiem sukcesu?, Dlaczego ludzie myślą, że jestem człowiekiem sukcesu?…

Małe wyjaśnienie odnośnie mojego podejścia do afirmacji. Osobiście uważam, że ich głównym zadaniem jest zmiana naszego nastawienia, podejścia do pewnych spraw. Mają one służyć do zmiany naszych nawyków myślowych, a nie rzeczywistości. Nie traktuję ich jak jakichś zaklęć, które mają „przyciągnąć” do nas dobrobyt itp. Bo to raczej zależy od naszego sposobu myślenia, od naszego działania, a nie od samych formułek. Oto przykład. Gdy ktoś powtarza sobie nieustannie zdanie: „Przyciągam do siebie pieniądze”, czy też zadaje sobie odpowiednie pytanie: „Dlaczego przyciągam do siebie pieniądze?”, to takie zdanie nie ma na celu sprawić w magiczny sposób, że zaczniemy przyciągać do siebie pieniądze, ma jednak za zadanie zmienić nasze nastawienie, nasz sposób myślenia, a to nastawienie może sprawić, że podświadomie będziemy robić coś, co te pieniądze do nas przyciągnie. Mam nadzieję, że zostałem dobrze zrozumiany.

Siła pytań w praktyce – na dobry początek

Na koniec chciałbym, abyście zrobili mały eksperyment. Zapraszam was do codziennego zadawania sobie dwóch pytań (oczywiście chodzi tutaj o minimum). Są to dwa proste pytania, które regularnie zadawane mogą przyczynić się do wielkich zmian w waszym życiu. Jestem bardzo ciekawy efektów jakie te dwa pytania mogą przynieść w waszym życiu. Zadawajcie sobie te pytania każdego dnia przez minimum jeden miesiąc, a potem jeżeli zechcecie, to wróćcie do tego artykułu i w komentarzach opiszcie wasze doświadczenia.

A oto te dwa pytania.

Każdego ranka: Co mam zrobić dzisiaj, aby być najlepszą wersją siebie?

Każdego wieczoru: Czy zapłaciłbym sobie za dzisiejszy dzień?

Zachęcam również abyś zadawał sobie pewną serię pytań za każdym razem, gdy coś przeczytasz, dostrzeżesz, zauważysz. Możesz np. zadać sobie te pytania po przeczytaniu tego artykułu:

Gdzie i kiedy to wykorzystam? Jak mógłbym to wykorzystać? Co przyniesie mi to pożytecznego? Czego konkretnego dowiedziałem się z tego artykułu (wydarzenia, sytuacji) i jak to wykorzystam?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

CommentLuv badge